Κι αν ήταν το δικό σου παιδί;

Αντικείμενο: Ανθρωπιστικές Επιστήμες
Προγράμματα: Προπτυχιακά
Δίδακτρα: Ναι

Της Δανάης Οικονόμου

Πριν από τέσσερα χρονιά ένοπλοι χτύπησαν την πόρτα του σχολείου μας και μας ανακοίνωσαν ότι τα κορίτσια απαγορεύεται να πηγαίνουν σχολείο ενώ τα αγόρια έπρεπε να επιστρατευθούν – λέει η δεκατετράχρονη Ayat προσφυγοπούλα από τη Συρία. Ίσως για κάποιους να φαντάζει απίθανο, μα για πάνω από 90,000 ανθρώπους , μια μαρτυρία σαν κι αυτή, είναι η σκληρή καθημερινή πραγματικότητα. Με βάση τα ετήσια στατιστικά έρευνας των Ηνωμένων Εθνών, αναφορικά με την άφιξη προσφύγων στην Ευρώπη, πάνω από 95.000 άνθρωποι εγκατέλειψαν την πατρίδα τους αναζητώντας μια καλύτερη τύχη το 2020, ενώ πάνω από 1.500 θεωρούνται νεκροί ή αγνοούμενοι.  Πώς μας κάνει να νιώθουμε όταν ακούμε αυτό το νούμερο και μάλιστα όταν μαθαίνουμε ότι πάνω από το 1/3 από τους πρόσφυγες είναι παιδιά;

Μόνο στην Ελλάδα, έφτασαν το 2020 πάνω από 4.500 ασυνόδευτα παιδιά. Παιδιά που έχασαν τους γονείς τους σε κάποιο βομβαρδισμό, που ακούγεται ίσως μακρινός αλλά κοιτώντας τον χάρτη θα δούμε ότι είναι πολύ κοντινός. Παιδιά που εγκαταλείφθηκαν αναγκαστικά επειδή δεν υπήρχε η δυνατότητα να ανατραφούν. Παιδιά που έφυγαν τρέχοντας για να γλιτώσουν από συμμορίες, από θρησκευτικές ακρότητες, από απολυταρχικά καθεστώτα. “Το ξέραμε ότι είναι επικίνδυνο, αλλά όταν έχεις πίσω σου ένα λιοντάρι και μπροστά σου τη θάλασσα, επιλέγεις τη θάλασσα”  - Έφηβος πρόσφυγας από τη Γκάμπια σε συνέντευξή του στην Ιταλία.

Πίσω από νούμερα και στατιστικές κρύβονται ανθρώπινες ζωές. Αθώα μικρά παιδιά, άνθρωποι με σάρκα και οστά, με όνομα, με οικογένεια και φίλους, με όνειρα, ακριβώς όπως εμείς. Παιδιά που οι άθλιες συνθήκες διαβίωσής τους, τα ανάγκασαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και τις πατρίδες τους αναζητώντας ένα μέλλον, όποιο κι αν είναι αυτό, μιας κι από τα μέρη τα οποία έρχονται δεν υπάρχει ούτε παρόν. Παιδική κακοποίηση - trafficking, υποσιτισμός, παιδική εργασία, εμπόλεμες καταστάσεις, είναι μόνο μερικά από τα καθημερινά εμπόδια που καλούνται αυτά τα παιδιά να αντιμετωπίσουν.

“Το όνειρό μου είναι να γίνω σαν τον Michael Jordan. Στο Αφγανιστάν όμως δεν έχουμε γήπεδα μπάσκετ οπότε το να παίξεις είναι δύσκολο και έγινε ακόμη πιο δύσκολο όταν αναγκάστηκα να ξεκινήσω να δουλεύω” – αποκαλύπτει ο δεκαεφτάχρονος Askariαπό το Αφγανιστάν. Πώς φανταζόμαστε το ταξίδι αυτών των παιδιών; Αν υπάρχουν κάποιοι που νομίζουν ότι είναι ένα ταξίδι γεμάτο ευχάριστες εκπλήξεις και περιπέτεια, πλανώνται οικτρά. Ξυπόλητα, χωρίς τροφή και χωρίς συνοδεία ενηλίκου καλούνται να αντιμετωπίσουν ακραίες καιρικές συνθήκες, πείνα και εξάντληση για να καταφέρουν να φτάσουν σε μέρη ασφαλέστερα. Φυσικά όλο αυτό το σενάριο με την προϋπόθεση ότι δεν θα πέσουν θύματα απαγωγής και εκμετάλλευσης από δουλεμπόρους.

Και τι γίνεται όταν καταφέρουν να φτάσουν στην Ευρώπη;

Όσο ρομαντικά κι αν ελπίζουμε πως τελειώνει το παραμύθι με το γνωστό σε όλους μας “κι έζησαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα”, η πραγματικότητα απέχει παρασάγγας.

Στοιβαγμένα σε κέντρα φιλοξενίας εάν είναι ασυνόδευτα, σε σκηνές σε κέντρα συγκέντρωσης εάν έχουν την τύχη να είναι με κάποιο συγγενή, αντιμετωπίζουν τον ρατσιστικό φόβο και την αδικαιολόγητη γραφειοκρατία του κρατικού μηχανισμού, εξακολουθώντας να έχουν τη ζωή τους σε παύση. Από τα 4.500 περίπου ασυνόδευτα παιδιά της χώρας μας, τα 2.906 από αυτά βρίσκονται ακόμη χωρίς μόνιμη κατοικία.

Πώς θα ένιωθες αν άκουγες αντί για ο Askari, η Ayat, ο Ahmed και ο Mohammad, ο Χρήστος, η Μαρία, ο Γιάννης και ο Λευτέρης;

 Όσο μένουμε ανενημέρωτοι και αποξενωμένοι από τους πρόσφυγες συνανθρώπους μας, από τα ξεριζωμένα παιδιά του κόσμου, από τα παιδιά μας, τόσο θα ενισχύεται η ανθρώπινη αδιαφορία και εκμετάλλευση. Εάν θέλουμε να θεωρούμε τους εαυτούς μας εξελιγμένους και προοδευτικούς, είμαστε εμείς που θα πρέπει να αγκαλιάσουμε αυτά τα παιδιά. Να γίνουμε φύλακες της ζωής τους και του μέλλοντός τους ακριβώς όπως και με τα δικά μας παιδιά. Γιατί ναι, θα μπορούσαν να είναι τα δικά μας παιδιά.